Η Προσευχή, ως προς την ποιότητά της, είναι
συνουσία και ένωσης του ανθρώπου με τον Θεό, και ως προς την
ενέργειά της, σύστασης και διατήρησης του κόσμου, συμφιλίωσης με τον Θεόν,
μητέρα των δακρύων, καθώς επίσης και θυγατέρα, συγχώρησης των αμαρτημάτων,
γέφυρα που σώζει από τους πειρασμούς, τοίχος που μας προστατεύει από τις
θλίψεις, συντριβή των πολέμων, έργο των Αγγέλων, τροφή των ασωμάτων, η
μελλοντική ευφροσύνη, εργασία που δεν τελειώνει, πηγή των αρετών, πρόξενος των
χαρισμάτων, αφανής πρόοδος, τροφή τής ψυχής, φωτισμός τού νου, πέλεκυς που
κτυπά την απόγνωση, απόδειξης της ελπίδος, διάλυσης της λύπης, πλούτος των
μοναχών, θησαυρός των ησυχαστών, μείωσης του θυμού, καθρέπτης της πνευματικής
προόδου, φανέρωσης των μέτρων, δήλωσης της πνευματικής καταστάσεως, αποκάλυψης
των μελλοντικών πραγμάτων, σημάδι τής πνευματικής δόξης που έχει κανείς.
Η προσευχή είναι γι’ αυτόν που προσεύχεται
πραγματικά δικαστήριο και κριτήριο και βήμα του Κυρίου, πριν από το μελλοντικό
βήμα.
Όσοι πηγαίνομε να παρασταθούμε ενώπιον του
Βασιλέως και Θεού και να συνομιλήσομε μαζί Του, ας μη προχωρούμε χωρίς την
κατάλληλη προετοιμασία.
Όταν ξεκινάς να σταθείς ενώπιον του Κυρίου,
ας είναι ο χιτών της ψυχής σου υφασμένος εξ ολοκλήρου με το νήμα ἢ μάλλον με το λήμμα τής αμνησικακίας. Ειδεμή τίποτε δεν πρόκειται να ωφεληθείς από την προσευχή. Όλο το ύφος και το λεκτικό τής προσευχής σου ας είναι ανεπιτήδευτο, διότι ο τελώνης και ο άσωτος με έναν μόνο λόγο συμφιλιώθηκαν με τον Θεόν.
Πριν απ’ όλα ας βάλομε στον κατάλογο τής
δεήσεώς μας την ειλικρινή ευχαριστία. Στην δεύτερη σειρά, την εξομολόγηση
των αμαρτιών μας και την συντριβή τής ψυχής μας με συναίσθηση. Και εν συνεχεία ας αναφέρομε τα αιτήματά μας προς τον Παμβασιλέα. Ο τρόπος αυτής τής προσευχής είναι άριστος, όπως απεκαλύφθη σε κάποιον από τους αδελφούς από Άγγελον του Κυρίου.
Μη ζητείς να λέγεις πολλά στην προσευχή σου,
για να μη διασκορπισθεί ο νους σου, αναζητώντας λόγια. Ένας λόγος τελωνικός
εξιλέωσε τον Θεόν, και ένας λόγος πίστεως έσωσε τον ληστή. Η
πολυλογία στην προσευχή πολλές φορές δημιούργησε στο νου φαντασίες και διάχυση,
ενώ αντιθέτως η μονολογία συγκεντρώνει τον νου.
Ο καιρός τής προσευχής ας μη γίνει για σένα
ώρα που θα σκεφθείς σπουδαία και αναγκαία θέματα, έστω και πνευματικά.
Διαφορετικά άφησες και σου έκλεψαν το πολυτιμότερο.
Δείξε όλη την ανδρεία σου και την προθυμία
σου (όταν προσεύχεσαι), και θα έχεις τον ίδιον τον Θεόν διδάσκαλο στην προσευχή
σου.
Δεν μπορούμε να διδαχθούμε το πώς να βλέπομε,
διότι εκ φύσεως το γνωρίζομε μόνοι μας. Παρόμοια δεν μπορούμε να γνωρίσομε με
την διδασκαλία του άλλου το κάλλος τής προσευχής. Διότι η προσευχή έχει ως
διδάσκαλό της τον Θεόν, «τον διδάσκοντα άνθρωπον γνώσιν, καὶ διδόντα ευχὴν τῷ εὐχομένῳ καὶ εὐλογοῦντα έτη δικαίων» (Ψαλμ. 93:10 – Α’ Βασ. 2:9). Ἀμήν.
Κλίμαξ, Αγίου Ιωάννου του Σιναΐτου
Ιερά Μονή Παρακλήτου