Περί σιωπής.

 

Το να σιωπάς είναι πράγματι αποτέλεσμα και καρπός βασιλικής και ευγενικής παιδείας. Αυτός που έμαθε να σιωπά, αυτός έμαθε και να μιλάει. Γιατί η σιωπή είναι προϊόν σύνεσης όχι μικρότερης από το να μιλάει κανείς συνετά.

 Έτσι λοιπόν αυτός που δεν ξέρει να σιωπά, ούτε να συζητάει μπορεί. Για τον νέο μάλιστα, η σιωπή δημιουργεί περιβάλλον ασφαλές΄ και μάλιστα όταν ακούει τον άλλον και δεν ταράζεται ούτε αντιμιλάει με άπρεπα λόγια.

 Ακόμη κι αν τα λόγια που ακούει δεν του πολυαρέσουν, να τα ανέχεται και να περιμένει να σταματήσει ο συνομιλητής του. Ούτε αμέσως να προβάλλει την αντίρρησή του, αλλά, όπως λέει ο Αισχίνης, να του αφήνει χρόνο, μήπως και θέλει να προσθέσει κάτι ακόμη στα λεγόμενά του ο άλλος, ή κάτι να διορθώσει ή να αφαιρέσει από μόνος του. Αυτοί δε που αμέσως διακόπτουν, ούτε ακούν ούτε ακούγονται, μιλούν σ’ αυτούς που ταυτόχρονα μιλούν κι έτσι καταλήγουν να φέρονται άσχημα (Πλούταρχος).

 Η σιγή είναι μητέρα τής προσοχής, κρίκος τής πύλης του ουρανού, κλειδί τού Παραδείσου» (Ιωάννης της Κλίμακας).

Η σιγή είναι ένδειξη σωφροσύνης’ ωστόσο, αυτή, από μόνη της, δεν μπορεί να φέρει τη μεταμέλεια. Ακόμη κι αυτούς που δεν έχουν παιδεία, η σιωπή τους μεταμορφώνει σε φρόνιμους και σεμνούς.

Είναι αγαθό το να σιωπάς, παρά να μιλάς και μακάριος αυτός που έχει βρει και κρατήσει αυτό το κλειδί. Είναι καλύτερος αυτός που σιωπά απ’ αυτόν που μιλάει, ακόμη κι αν μιλάει σωστά. Όταν η γυναίκα σιωπά, φορά το καλύτερο στολίδι. Μάθε να σωπαίνεις καθότι αυτό είναι καλύτερο από το να μιλάς.

 «Η παροιμία λέει ότι η σιωπή είναι ακίνδυνος έπαινος. Αυτός που φυλάει το στόμα του, διατηρεί την ψυχή του μακριά από θλίψεις. Από στόμα κλειστό μόνο αγαθά προκύπτουν. Ο σιωπηλός και νοήμων αξιώνεται πολλών τιμών. Υπάρχει αυτός που μιλάει και δεν είναι αρεστός.

 Και υπάρχει κάποιος που σιωπά και βρίσκεται σοφός» (Σειράχ). «Μίλησε αν έχεις κάτι καλύτερο να πεις από το να σιωπήσεις. Αγάπα την ησυχία΄ εκεί η σιγή είναι καλύτερη από τον λόγο» (Γρηγόριος ο Θεολόγος).

 Το να σωπαίνεις, δεν προκαλεί ούτε δίψα, ούτε λύπη, ούτε πόνο. Απ’ αυτούς που σιώπησαν, κανείς δεν μετάνιωσε. Απ’ αυτούς που μίλησαν πάρα πολλοί το μετάνιωσαν. Το να συγκρατεί κανείς τη γλώσσα του είναι τιμητικό και για τον γέρο και για τον νέο. Για τα λόγια σου φτιάξε ζυγαριά και μέτρο και για το στόμα σου θύρα που θα το κρατά κλειστό. Αν έχεις κάποιο λόγο συνετό να πεις, αποκρίσου στον πλησίον σου΄ αν όχι, κλείσε καλύτερα το στόμα σου με το χέρι σου. Ο Σολομών ευχόταν στον Θεό να βάλει φίμωτρο στο στόμα του και να σφραγίσει τα χείλη του.

 Ο Δαυίδ ζητούσε «φυλακήν τω στόματι αυτού και θύραν περιοχής περί τα χείλη του». Η σιγή τής γλώσσας είναι σαν το δένδρο τής ζωής΄ αυτός δε που τη διατηρεί, γεμίζει με Άγιο Πνεύμα΄ ο θάνατος και η ζωή είναι στο χέρι τής γλώσσας΄ αυτοί δε που την εξουσιάζουν, απολαμβάνουν τους καρπούς της.

 Είναι πολύ καλή η σιωπή που διατηρείται όταν πρέπει΄ τίποτα άλλο δεν είναι παρά μητέρα σοφότατων λογισμών. Το αγαθό πνεύμα αποφεύγει την πολυλογία.

 

Άγιος Νεκτάριος (Από το βιβλίο «Γνώθι σαυτόν», Εκδόσεις «ΑΘΩΣ»)

Άγιος Συμεών ο Θεοδόχος.

 

Ο Άγιος Συμεών ο Θεοδόχος πολλοί πιστεύουν ότι ήταν γιος του Πατριάρχου των Εβραίων Χιλλέλ και πατέρας του ”νομοδιδασκάλου” και ”τιμίου παντι τω λαω” Γαμαλιήλ, ο οποίος αναφέρεται στις Πράξεις ε’ 34 του και διδασκάλου του απ. Παύλου Πραξ.κβ΄3. Ο Ευαγγελιστής Λουκάς μας πληροφορεί ότι ήταν άνθρωπος «δίκαιος και ευλαβής, προσδεχόμενος παράκλησιν του Ισραήλ και Πνεύμα ην Άγιον επ’ αυτόν (Λουκ. β΄25)», κατοικούσε στα Ιεροσόλυμα σ’ ένα δασώδες προάστειο, Ν.Δ. της Ιερουσαλήμ που αργότερα ονομάσθηκε Καταμόνας, επειδή σ’ αυτό αποσυρόταν συχνά ο Χριστός (κατά-μόνας), για να προσευχηθεί. Στην τοποθεσία αυτή είναι κτισμένο ένα Μοναστήρι αφιερωμένο στο όνομά του, όπου σώζεται μέχρι σήμερα ο τάφος του Συμεών.

Ήταν ένας από τους 70 Εβραίους ερμηνευτές, τους οποίους ο Πτολεμαίος Β΄ ο Φιλάδελφος κάλεσε στην Αλεξάνδρεια με σκόπο να μεταφράσουν την Παλαιά Διαθήκη για πρώτη φορά στην ελληνική γλώσσα της εποχής, την Κοινή Ελληνιστική.

Ο Μέγας Φώτιος λέει ότι ο δίκαιος Συμεών, χρόνια πριν από την γέννηση τού Χριστού, επιστρέφοντας στα Ιεροσόλυμα με τους νομοδιδασκάλους σχολίαζε την προφητεία του Ησαΐα: «Ιδού η Παρθένος εν γαστρί έξει και τέξεται υιόν και καλέσουσιν το όνομα αυτού Εμμανουήλ»(Ησ. ζ’ 14).Και αναρωτήθηκε πώς είναι δυνατόν να γίνει αυτό, και είπε ότι αυτός δεν πίστευε στην εκπλήρωση της προφητείας. Τότε, ξαφνικά ο Άγιος Συμεών δέχτηκε αοράτως ένα ράπισμα και άκουσε μία φωνή να του λέει ότι: «δεν θα πέθαινε, πριν ιδεί τον Σωτήρα του Κόσμου και Παρθενικό Τόκο και τον πάρει στην αγκαλιά του», καθώς λέγει και ο Γεώργιος ο Ζυγαδηνος.

Βαδίζοντας δίπλα στο Νείλο ποταμό , βγάζει το δαχτυλίδι του, και το ρίχνει στο ποτάμι λέγοντας ότι θα πιστέψει την προφητεία του Αγίου Προφήτου Ησαΐα αν ξαναβρεί ποτέ το δαχτυλίδι αυτό. Το βράδυ, ο Άγιος Συμεών και οι διδάσκαλοι που ήταν μαζί του, αγόρασαν ψάρια για το γεύμα τους από κάποιους ψαράδες της περιοχής. Καθώς έπιασε ο Άγιος Συμεών το ψάρι στα χέρια του , βλέπει μέσα στα σπλάχνα του ψαριού το δαχτυλίδι που είχε πετάξει στο ποτάμι εκείνο το πρωί. Μόλις το είδε πίστεψε στην προφητεία.

Μετά το θαυμαστό αυτό γεγονός περίμενε για το υπόλοιπο της ζωής του, στην Ιερουσαλήμ, στο Ιερό του Ναού του Σολομώντος, να έρθει ο Χριστός ως βρέφος, για να αφιερωθεί κατά τον Μωσαϊκό Νόμο, προσευχόμενος και μελετώντας τα προφητικά βιβλία. Προετοίμαζε καθημερινά τον εαυτό του για την μεγάλη συνάντηση, για τη μεγάλη αυτή στιγμή, ανέμενε με μεγάλη λαχτάρα να συναντήσει τον ποθούμενο Μεσσία. «Συμεών» στα εβραϊκά σημαίνει “αυτός που ακούει” δηλ. υπακοή. Και όταν έφθασε σε βαθιά γηρατειά, σαράντα ημέρες μετά την γέννηση του Θεού Λόγου, πληροφορείται από το Άγιο Πνεύμα να πάει γρήγορα στο Ιερό. Χωρίς χρονοτριβή με νεανική ζωηρότητα έφθασε μεταρσιωμένος στην είσοδο του Ιερού. Και εκεί εκπληρώθηκε η ουράνια υπόσχεση, για την οποία και μόνο ζούσε την μακροχρόνια ζωή του, προϋπάντησε τον Χριστό και Τον δέχθηκε στην αγκαλιά του. Διέκρινε σ’ Αυτό με τα μάτια της ψυχής του το κρυμμένο φως της Θεότητος και αναγνώρισε ότι είναι ο Δημιουργός του σύμπαντος και ο αληθινός Θεός. Για αυτό υμνώντας και ευλογώντας τον Θεό ανεφώνησε με χαρά: 'Νυν απολύεις τον δούλον σου Δέσποτα, κατά το ρήμα σου εν ειρήνη'. Παράλαβε Κύριε αυτήν την ώρα ειρηνικά την ψυχή μου, αφού εκπληρώθηκε η μεγαλύτερη επιθυμία της ζωής μου. «Ότι είδον οι οφθαλμοί μου το σωτήριον σου, ο ητοίμασας κατά πρόσωπον πάντων των λαών, φως εις αποκάλυψιν εθνών και δόξαν λαού σου Ισραήλ», διότι αξιώθηκα να δω με τα μάτια μου και να εγγίσω με τα χέρια μου, Αυτόν που λαχταρούσαν να δουν όλοι οι προφήτες και περίμεναν όλες οι γενεές, το Φως όλων των λαών, τον Λυτρωτή του κόσμου.

Και μετά στρεφόμενος προς την Θεοτόκο είπε τα εξής προφητικά λόγια: «Ιδού ούτος κείται εις πτώσιν και ανάστασιν πολλών εν τω Ισραήλ, και εις σημείον αντιλεγόμενον· και σου δε αυτής την ψυχήν διελεύσεται ρομφαία, όπως αν αποκαλυφθώσιν εκ πολλών καρδιών διαλογισμοί». (Λουκ. β’ 34-35). Τα οποία σήμαιναν την αντιμετώπιση του Κυρίου από τους Ιουδαίους, αλλά και τη Σταυρική Θυσία Του. Ο Θεάνθρωπος Χριστός είναι πτώση των μη πιστευόντων σε Αυτόν, και ανάσταση αυτών που πιστεύουν σε Αυτόν. Ο ένας ληστής στο Γολγοθά πιστεύει και σώζεται, ο άλλος αμφισβητεί και καταδικάζεται.Αλλά και την βαθειά θλίψη, που σαν δίκοπο μαχαίρι θα διαπερνούσε τα σωθικά της Παναγίας, όταν θα έβλεπε τον Υιό Της κρεμασμένο και ατιμασμένο επάνω στον Σταυρό.

Ευθύς αμέσως πλήρης χαράς και ειρήνης ανεχώρησε από αυτήν την ζωή, σε ηλικία 270 ετών. Η ψυχή του πήγε στον Άδη, για να αναγγείλει στους εκεί ευρισκομένους το χαρμόσυνο Ευαγγέλιο, ως ο πρώτος Απόστολος του Χριστού. Το δε σώμα του τάφηκε στον ιδιόκτητο τάφο του, στο Καταμόνας, όπου ο τάφος του σώζεται μέχρι και σήμερα. Το ιερό του λείψανο μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη, επί αυτοκράτορος Ιουστίνου Β’ (565-578 μ.Χ.), στο ναό του Αγίου Ιακώβου του Αδελφοθέου, τον οποίο είχε οικοδομήσει ο αυτοκράτορας Ιουστινιανός Α’(527-565 μ.Χ.).

 

Οσίου Νικοδήμου Αγιορείτου, Εορτοδρόμιον, Τόμος 1ος  έκδοσης «Ορθόδοξος Κυψέλη» Θεσσαλονίκη 1987, ερμηνεία εις τον κανόνα της Υπαπαντής.

Η Υπαπαντή του Κυρίου Ημών Χριστού.

 

       Εις Την Υπαπαντή Του Κυρίου

Ημών Ιησού Χριστού

Ζούμε μεγάλο μέρος της ζωής μας, περιμένοντας….Για αυτό δεν ζούμε πραγματικά….γιατί, αντί να ζούμε…, περιμένουμε…

Να εκπληρωθεί ο χρόνος για το ένα ή το άλλο, να γίνουμε αυτό ή το άλλο, να αποκτήσουμε, ή αργότερα, περιμένουμε, πάλι περιμένουμε, να γίνουν κάτι οι άλλοι, οι δικοί μας άνθρωποι. Περιμένουμε πότε και εκείνοι θα εκπληρώσουν τις δικές τους ή τις δικές μας προσδοκίες.

Και ο χρόνος που μας δόθηκε για να γνωρίσουμε τον εαυτό μας, περνά χωρίς να έρθουμε ποτέ στον εαυτό μας.

Πάντα έξω….,πάντα εκτός του Ναού,….και από τον όμορφο κόσμο που μας χάρισε ο Θεός, εμείς, πάντα περιμένουμε, καθηλωμένοι βέβαια, στα λίγα τετραγωνικά μέτρα που επιλέξαμε να ζούμε.

Και δεν ζούμε…….Τι δεν ζούμε;

Αυτό που τόσο φανερά συμβαίνει γύρω μας και μέσα μας…

Την Βασιλεία των Ουρανών!  Γιατί, η Βασιλεία των Ουρανών είναι μέσα μας και έξω μας, αλλά όχι κάπου μακριά, είναι Δίπλα, αλλά δεν την βλέπουμε…Γιατί σχεδόν ποτέ δεν μπαίνουμε μέσα μας, όλο είμαστε με το βλέμμα στραμμένο στους άλλους.

Και ο Συμεών σήμερα, ήλθε εν τω Πνεύματι εις το Ιερόν…εν αυτώ τω Πνεύματι που ζωοποιεί τα πάντα, που συνέχει τα πάντα, που μας κρατάει ζωντανούς….. «μη ιδείν θάνατον πριν ή ίδη τον Χριστόν Κυρίου»

Αυτό είναι το σταθερό σημείο στην ύπαρξή μας. Αλλά συμβαίνουν και τόσα άλλα γύρω μας που δεν βλέπουμε.

Ο ήλιος ανατέλλει μέσα σε έναν θρίαμβο χρωμάτων και δύει δοξάζοντας τον Δημιουργό ζωγραφίζοντας όλες τις αποχρώσεις του πορφυρού. Οι θάλασσες ανταποκρίνονται κυματίζοντας όλο το φάσμα του γαλάζιου και πνέοντας μιαν αύρα θαυμάσια, γεμάτη αρώματα. Το κάθε δένδρο στο διάβα μας πλέκει τα κλαδιά του με τον άνεμο, συνθέτοντας τις πιο ήρεμες μελωδίες του κόσμου. Κάπου αναβλύζει μια πηγή, κάπου ένα κοτσύφι δοκιμάζει τις πρώτες του συνθέσεις…

Και εμείς δεν τα έχουμε όλα αυτά, ούτε καν προσέξει. Γιατί όλο κάτι περιμένουμε, να εκπληρωθεί και εμείς δεν εκ-πληρωνόμαστε ποτέ.

Και δεν βγαίνουμε στο κατώφλι του Ναού του Ναού μας, να θαυμάσουμε όλον αυτόν τον πανέμορφο κόσμο….γιατί όλα αυτά είναι γράμματα που σκόρπισε ο Θεός γύρω μας για να διαβάσουμε για Αυτόν…

Για αυτό και έρχεται ο ίδιος ο Θεός, πάντα, προς εμάς, Πρόσωπον προς Πρόσωπον, προς μιαν Υπαπαντή, «του ποιήσαι αυτούς κατά το ειθισμένον του νόμου περί αυτού…»

Ο Χριστός έρχεται μέσα από την Μίαν Ουσία Του αλλά πάντα με την διπλή Του Φύση, την Θεία και την Ανθρώπινη, ζεύγος τρυγόνων ή δύο νεοσσούς περιστερών, φέρων διπλούς λοιπόν τη φύση, για να Τον προσλάβουμε… και να ζήσουμε….!

Ο Συμεών ζούσε πραγματικά…..Για αυτό δεν μπορούσε «ιδείν θάνατον πριν ή ίδη τον Χριστόν Κυρίου…»

Και εμείς, ο μόνος τρόπος για να βγούμε από τον θάνατο στον οποίο παραδιδόμαστε, είναι απλώς, να δούμε Αυτόν που πάντα έρχεται και να Τον δεχτούμε, εις τας αγκάλας μας, να δουν οι οφθαλμοί μας το σωτήριον του, που έχει ετοιμάσει εμπρός στα μάτια μας.

Η σημερινή εορτή αδελφοί μου, η Υπαπαντή, είναι η συνάντηση μας με την Βασιλεία των Ουρανών που έρχεται, που είναι, υπάρχει, συμβαίνει….εδώ και τώρα. Ας μην περιμένουμε σε λάθος σημεία. Λάθος ανθρώπους….Γιατί δεν θα γνωρίσουμε θάνατο μέχρι να τον δεχθούμε. Αλλά ούτε και πραγματική ζωή, όσο δεν ερχόμαστε «εν Πνεύματι στο Ιερόν….»

Και επειδή ο Κύριος σήμερα έρχεται μεν αλλά «ούτος κείται εις πτώσιν και Ανάστασιν πολλών και εις σημείον αντιλεγόμενον….»

Αυτό, ας το σκεφτούμε καλά.

Αμήν.

 

Η ΥΠΑΠΑΝΤΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ

Εκ του κατά Λουκά 

Υπάρχει ένας συνεχής διάλογος ανάμεσα σε κτιστό και άκτιστο.

Υπάρχουμε περιμένοντας εις το ιερόν, υπάρξεις θνητές, ατελείς, γνωρίζουμε ότι δεν πρέπει να πεθάνουμε «πριν ή ίδη τον Χριστόν Κυρίου».

Και αυτός ο τρόπος ζωής, εν Πνεύματι, περιέχει και το μόνο τρόπο ύπαρξης μας. Να περιμένουμε, δηλαδή έναν θάνατο που θα μας οδηγήσει στην ζωή. Να περιμένουμε έναν θάνατο, που έτσι δεν είναι θάνατος, αλλά ζωή. Σε αυτή την περίπτωση δεν μετακινηθήκαμε ποτέ μακριά από το ιερό του κόσμου μας, παραμείναμε δίκαιοι και ευλαβείς με σκοπό της ύπαρξης μας την υποδοχή του Παιδίου Ιησού.

Όμως, συνήθως καθόλου δεν συμβαίνει έτσι. Απομακρυνθήκαμε του ιερού, περιπλανηθήκαμε μακριά, ξεχάσαμε τόσο τον σκοπό της συνάντησης μας με τον Ιησού, που χωρίς επίγνωση ζήσαμε, έτσι που να απωθήσουμε εντελώς την ιδέα του θανάτου, τόσο που ο θάνατος να μας καταδιώκει και να μας κυριαρχεί.

Η ζωή είναι προσμονή συνάντησης με Χριστό.

Συνάντησης με έναν Χριστό που έρχεται πάντοτε Αυτός προς εμάς «δούναι θυσίαν, κατά το ειρημένον εν νόμω Κυρίου» σαν έναν από εμάς, για να αναγνωρίσουμε στο Πρόσωπο Του το δικό μας πρόσωπο.

Και με αυτήν την πορεία και συνάντηση, τι θα συμβεί;

Αυτό που γράφεται, «σημείον αντιλεγόμενον», άλλοι από εμάς θα πέσουμε και άλλοι θα αναστηθούμε.

Γιατί η συνάντηση του ανθρώπου με τον Θεό αποκαλύπτει τα πάντα, λογισμούς της καρδίας. Και όλοι μας δεν αντέχουμε σε αυτήν την αποκάλυψη. Δεν μπορούμε όλοι μας να δεχθούμε την αλήθεια.

Επειδή η αλήθεια η πρώτη που αναγνωρίζουμε σε Εκείνον που έρχεται ζεύγος τρυγόνων ή δύο νεοσσούς περιστερών φέρων, είναι η αλήθεια του θανάτου μας. Η αλήθεια του θανάτου και της θνητότητας των πάντων που μας περιβάλουν. Αυτή η αλήθεια για άλλους φέρνει κατάπτωση, για άλλους ανάσταση, είναι θάνατος που οδηγεί σε ανάσταση.

Πιο αναστάσιμη στιγμή για εμάς δεν μπορεί να υπάρξει από εκείνη την στιγμή που θα δεχθούμε στις αγκάλας μας το Παιδίον Ιησού.

Γιατί θα δούμε τον κόσμο με τον θεανθρώπινο τρόπο.

Θα καταλάβουμε το διπλό των πραγμάτων και θα εννοήσουμε ότι είδον οι οφθαλμοί μας το σωτήριον, ότι όλα ητημάσθηκαν κατά πρόσωπον πάντων των λαών, φως εις αποκάλυψιν εθνών.

Τόσο αποκαλυπτικά και βέβαια είναι όλα αυτά!

Αυτή η συνάντηση και μόνο φθάνει για να τα δείξει όλα. Και να μας απελευθερώσει από μιαν αναμονή θανάτου , σε είσοδο στην ζωή, διαλέγοντας εκούσια την απόλυσιν μας, κατά το ρήμα του Θεού εν ειρήνη.

Η σημερινή εορτή είναι εναρκτήρια για την πορεία του Ιησού στον κόσμο τούτο, αλλά τελική για τον Συμεών και για κάθε Συμεών όλων των αιώνων.

Ας περιμένουμε αυτήν την συνάντηση. Ας περιμένουμε τον θάνατό μας σαν απόλυση, σαν ευλογία. Λατρεύοντας νύκτα και ημέρα.

Ας προσέξουμε γύρω μας, όλα όσα τελούνται κατά τον νόμον Κυρίου. Μέσα μας αλλά και γύρω μας, το Παιδίον αυξάνει και κραταιούται πνεύματι, πληρούμενον σοφίας, ενώ εμείς προβαίνουμε εν ημέραις πολλαίς, προς το σημείον της συνάντησης μας.

Ας είναι εις ανάστασιν και όχι εις πτώσιν μας.

Ας είναι εις απόλυσιν και εις ειρήνην ενός κόσμου που προσδοκά την λύτρωση του, ενός κόσμου που θεωρεί τον Χριστόν «σημείον αντιλεγόμενον»

Αμήν.